Het chronische personeelstekort en de stijgende zorgvraag is inmiddels onhoudbaar geworden. Adviesclub BDO waarschuwt voor de gevolgen voor de cliënt. De regie over de arbeidsmarkt in de zorg ontbreekt, waardoor zorgorganisaties steeds verder onder druk komen te staan.
BDO: leegloop maakt de zorg niet toekomstbestendig
Het chronische personeelstekort en de stijgende zorgvraag zijn onhoudbaar geworden. Zorgorganisaties hebben onvoldoende slagkracht om hiermee om te gaan en de handhaving op schijnzelfstandigheid draagt bij aan de onrust. Adviesbureau BDO publiceerde een document waarin zij uitlegt dat dit binnen de sector VVT (460.000 medewerkers) vooral leidt tot gedupeerde ouderen. Onderaan de streep betalen zij namelijk de prijs van onduidelijk beleid rondom zorgmedewerkers en achterblijvende investeringen. Het adviesbureau herinnert de overheid eraan dat zij de verantwoordelijkheid heeft om het beleid rondom inhuur te laten passen bij haar doelen voor duurzame zorg. BDO – “De grote vraag is hoe de overheid een grote leegloop aan inhuur vindt passen in haar beleid om de zorg toekomstbestendig te maken”. Het is een nieuw voorbeeld van de grote tegenstrijdigheid tussen de dossiers zzp en zorg. Tot nu toe is handhaving op schijnzelfstandigheid het hoofdthema. Maar hoe zit het met de continuïteit van zorg?
Arbeidsrecht is dwingend, net als continuïteit van zorg
Voorstanders van de handhaving op schijnzelfstandigheid in de zorg, gebruiken vaak het argument dat het arbeidsrecht dwingend is. Dat wil zeggen dat de eigen wensen van een werkende niet bepalend zijn. In welke arbeidsrelatie je zit, wordt ‘dwingend’ bepaald door wetgeving en uiteindelijk door de rechter vastgesteld. Dat continuïteit van zorg ook dwingend is, wordt gemakshalve genegeerd, of is simpelweg onbekend. Via inkoopcontracten met zorgverzekeraars en zorgkantoren, worden zorgorganisaties gedwongen om continuïteit van zorg te bieden. Dit heet ‘zorgplicht‘. De zorgorganisatie dient dus voldoende zorgmedewerkers te organiseren zodat continuïteit van zorg geborgd is. Externe inhuur is inmiddels een noodzakelijk onderdeel geworden om dat voor elkaar te krijgen. Hoe zorgorganisaties het personeelstekort en hun zorgplicht met elkaar moeten combineren, is aan henzelf. Hier zit geen landelijke regie op en antwoorden blijven uit.
Overheid verschaft geen duidelijkheid over inhuur beleid
BDO – “… de overheid moet snel duidelijkheid verschaffen over de manier waarop de Belastingdienst het beleid rond- om inleenkrachten gaat handhaven, zodat dit aansluit op het landelijke beleid (IZA, WOZO, GALA) voor een toekomstbestendige zorgsector. Het is ongewenst dat ouderen de dupe worden van een strikte toepassing van fiscale regelgeving, waardoor essentiële zorgverleners de sector mogelijk verlaten.” Tijdens het debat over de zzp handhaving schijnzelfstandigheid werd er eenvoudig over zzp’ers in zorg en onderwijs gesproken, maar had niemand het over de mogelijke gevolgen. Wegvallende zorgcapaciteit.
Minister Agema: dossier zorg zzp is niet van mij
In een interview met Zorgvisie geeft minister Agema aan dat het ‘dossier zzp’ wat haar betreft niet bij haar ministerie ligt. Op de vraag wat Agema in januari doet als zzp’ers in de zorg vertrekken vanwege de handhaving op schijnzelfstandigheid, geeft zij aan dat het “eigenlijk een onderwerp is voor de minister van Sociale Zaken… Die zzp’ers, dat is wel doorgeschoten. We moeten de scherpe randjes er vanaf halen.” Alhoewel minister Agema startte met een constructieve toon richting zorg zzp’ers, lijkt zij een besluit op dit onderwerp te willen vermijden. Als de minister gevraagd wordt waar zij graag om herinnerd wil worden, is dat zij “het personeelstekort heeft aangepakt. Ik wil niet meemaken dat we te weinig ambulancebroeders of operatieassistenten hebben. Dat is onmogelijk. Dat kan gewoon niet. Arbeidsmarkt is mijn grote prioriteit, want zorg is mensen. Ik moet niet alleen als PVV’er, maar ook gewoon als minister van VWS, ervoor zorgen dat patiënten hun zorg krijgen.” Dat laatste is volgens het rapport van BDO nu al het probleem.