Je bent zzp’er in de zorg en je wil je graag voorbereiden op 2025. Hoe pak je dat aan? Tijd voor wat overzicht. Dit zijn de 3,5 zzp zorg dossiers van dit moment. We sluiten af met onze nieuwe webinar en checklist die verder ingaan op wat je concreet kunt doen.
1 Wet DBA: gaat handhaving van start op 1-1-2025?
Status: huidige arbeidswet, ingegaan in 2016 maar vanwege onrust niet gehandhaafd.
De wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelatie (DBA) werd de opvolger van de VAR-verklaring. De centrale vraag bij deze wet? Wanneer is er wel of geen sprake van ‘gezag’ tussen opdrachtgever en opdrachtnemer? Die vraag bleef de afgelopen 8 jaar onbeantwoord. Het concretiseren van wat ‘gezag’ precies is, lukte niet. Dus werd de handhaving op de wet DBA onvoorspelbaar. Want wat gaat de Belastingdienst dan precies toetsen? Ook de Belastingdienst zelf kon die vraag niet beantwoorden. Ze trok gaandeweg goedgekeurde modelovereenkomsten in en werd daarmee zelf ook onvoorspelbaar. De wet maakte opdrachtgevers nerveus in 2016 en de onrust over handhaving DBA neemt ook nu weer toe. Want op 1 januari 2025 zou de handhaving van start moeten gaan. Vooralsnog. Zelfstandigenorganisaties roepen op om de handhaving wet DBA niet op te pakken en te wachten op een nieuwe wet. Op 5 september staat er een Rondetafelgesprek gepland tussen Kamerleden en experts.
2 Wet VBAR: gaat het kabinet verder met deze wet?
Status: concept wet, opgesteld door vorige minister SZW. Ligt nu voor bij Raad van State.
Wat gaat het nieuwe kabinet doen met de concept wet Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties en Rechtsvermoeden (VBAR)? Een belangrijke vraag voor de zorgsector, omdat veel zzp’ers in de zorg zij-aan-zij werken naast medewerkers in loondienst. Daar wilde ex-minister van Gennip vanaf. Op het moment dat een zzp’er werk doet dat ‘ingebed‘ is binnen een organisatie, moet er sprake zijn van een dienstbetrekking. Het vaste dienstverband wordt daarmee ‘de norm’. Haar redenatie? Schijnzelfstandigheid zit in alle sectoren en daar moeten we vanaf. Wat schijnzelfstandigheid precies is en hoeveel schijnzelfstandigen er zijn wist de minister zelf ook niet uit te leggen. Werkgevers in de zorg bleken tegen de concept zzp-wet VBAR, omdat dit zelfs zzp inzet bij ‘piek’ en ‘ziek’ onmogelijk maakt. Daar trok de ex-minister zich weinig van aan; de zzp in de zorg geest moest terug in de fles. Op 12 september staat een debat met de Tweede Kamer gepland over dit onderwerp en moet de nieuwe SZW minister Van Hijum kleur bekennen.
3 Fiscaal Kompas: de standaard voor zzp inhuur?
Status: door koepels van werkgevers gepubliceerde set aan mogelijkheden voor zzp inhuur.
Binnen de wet DBA liggen er veel mogelijkheden om op een goede manier zzp’ers in te huren, ook ná 1 januari 2025. Dit betekent dat je in het hier en nu al veel kunt doen om de inhuur van zzp’ers te professionaliseren. De zorgsector was de eerste sector die hiermee aan de slag wilde. Aanvankelijk deed de Belastingdienst mee en heette het document een ‘Fiscaal Kader ZZP Zorg‘. Uitstel op uitstel deed werkgevers in de zorg op een gegeven moment besluiten om zelf verder te gaan, zonder de Belastingdienst. Zij doopten het document ‘Fiscaal Kompas ZZP Zorg‘ en inmiddels circuleert het rond tussen zorgorganisaties in alle sectoren. De vraag voor zorgorganisaties is nu wat zij gaan doen. Gebruiken zij het Fiscaal Kompas als nieuwe standaard voor zzp inhuur? Of laten zij zich schrik aanjagen door de Belastingdienst, die overduidelijk op weg is naar een confrontatie met de zorgsector? Dit is iets dat de praktijk uit moet wijzen.
3.5 Alternatieve aanpak: eigen positie zelfstandigen
Status: een eigen positie voor zzp’ers in de zorg is op dit moment geen beleidsvoornemen.
Zowel de wet DBA, de VBAR als het Fiscaal Kompas zijn bezig met te verklaren wanneer er wel / geen sprake is van een dienstverband. Zou het ook niet andersom kunnen? Zou het niet mogelijk zijn om de ondernemers te scheiden van de groep zzp’ers, zodat je schijnzelfstandigen overhoudt? Het antwoord daarop is ja. Een zelfstandigentoets op de status van IB-ondernemerschap kan zzp’ers én opdrachtgevers duidelijkheid geven. Daarmee zou de Zelfstandigheidstoets een alternatieve aanpak tegen schijnzelfstandigheid kunnen zijn. Deze mogelijkheid krijgt echter maar een ‘0.5’ predicaat van ons omdat het simpelweg nog niet zover is. ZZP’ers worden op dit moment nog beoordeeld richting een dienstverband in plaats vanuit zelfstandigheid. De keuze om uit te gaan vanuit het individu vraagt een stevige koerswijziging. Bij het vorige kabinet stonden zzp belangenorganisaties machteloos bij de nieuwe zzp-wet VBAR en zagen zij vooral de fiscale aftrekposten afgebroken worden. De vraag is hoe zelfstandigenorganisaties dit keer gepositioneerd worden en of het perspectief van een eigen plek voor zelfstandigen er wel mag zijn.
Voorbereid richting 2025
We hebben op dit moment te maken met de wet DBA en we hebben het Fiscaal Kompas ZZP Zorg. Hier staan veel concrete aanknopingspunten in. Heb je behoefte aan een compleet verhaal over hoe je je het beste kunt voorbereiden op 2025? We hebben voor abonnees en niet-abonnees een gratis webinar opgenomen. Direct te kijken op ons nieuwe digitale platform. Toegang tot het webinar up-to-date voor 2025 krijg je hier. We hebben ook een gratis download klaar staan met de titel ‘Fiscaal Kompas checklist‘ waarin we alles wat we bespreken in het webinar, nog even overzichtelijk op een rijtje zetten.
