BBB en VVD bewindslieden zijn voor strengere handhaving op schijnzelfstandigheid. BBB en VVD kamerfracties zijn voor het verlengen van de zachte landing, omdat zzp’ers en opdrachtgevers te ondersteunen. Deze twee gezichten laten zien dat je gelijktijdig anti zzp en pro ondernemerschap kunt zijn.
BBB en VVD bewindslieden voor strengere handhaving
In het demissionaire kabinet Schoof zijn inmiddels alleen nog VVD en BBB actief. In een Kamerbrief van staatssecretaris Eugène Heijnen (BBB), mede ondertekend namens minister Mariëlle Paul (VVD), laten de bewindspersonen weten dat uitstel van strengere handhaving niet mogelijk is. Volgens het kabinet moet het kunnen uitreiken van boetes rondom schijnzelfstandigheid per 1 januari 2026 gewoon doorgaan. De staatssecretaris wijst op afspraken met Brussel en geeft aan dat een verlenging van de ‘zachte landing’ een verkeerd signaal zou afgeven aan organisaties die hun bedrijfsvoering al hebben aangepast. De bewindslieden van BBB en VVD kiezen daarmee voor de hardere lijn in de aanpak van schijnzelfstandigheid.
Fracties BBB en VVD voor verlenging ‘zachte landing’
De politieke partijen BBB en VVD gaven het afgelopen jaar en deze verkiezingen een heel andere boodschap af. Zij waren juist verbolgen dat zelfstandig ondernemers hard geraakt worden door de handhaving op schijnzelfstandigheid. Pal voor de zomer brachten zowel de VVD als de BBB Kamermoties in die de aanpak rondom schijnzelfstandigheid juist moesten verbeteren. Via hun verkiezingsprogramma’s benadrukten beide partijen dat echte zelfstandigen niet klem mogen raken door regels. De VVD stelde dat “de meeste zzp’ers bewust en weloverwogen voor het ondernemerschap kiezen” en dat de overheid hen “niet onnodig in de weg moet zitten”. BBB ging verder en pleitte voor een “VAR-light”, in plaats van nieuwe zware wetgeving. Beide fracties suggereren daarmee dat zij ruimte voor ondernemerschap beschermen, wat haaks staat op het handelen van hun eigen bewindspersonen.
Zorg kreeg geen zachte landing
Voor de zorgsector geldt al langer dat er geen sprake is van een zachte landing. Sinds 2023 controleert de Belastingdienst zorgorganisaties op hoe zij werken met zzp’ers en liep daarmee ver vooruit op de ingangsdatum van 1-1-2025. In oktober vorig jaar werd al duidelijk dat de ‘zachte landing’ niet concreet werd en alleen de mogelijkheid op boetes zou voorkomen. De angst en onzekerheid onder opdrachtgevers gaat echter niet over boetes, maar over hoe je schijnzelfstandigheid kunt voorkomen. Zorgorganisaties krijgen van de Belastingdienst stelselmatig te horen dat zzp inhuur niet mogelijk zou zijn.
De landelijke zorgkoepels, december ’24: “De Belastingdienst gebruikt in alle gevallen het standpunt dat zzp-inzet zowel intra- als extramuraal niet of vrijwel niet mogelijk is en inzet van de meeste zzp’ers op korte termijn moet worden stopgezet.” Toen moest de formele handhaving nog van start gaan. De zachte landing werd ook toen “niet zo ervaren door zorgorganisaties. Zorgorganisaties staan daarmee voor het dilemma of zij het risico op boetes en naheffingen van de Belastingdienst willen vermijden of staan voor de continuïteit van zorg, die niet geborgd kan worden zonder flexibele inzet.” Voor opdrachtgevers in de zorg veranderde er toen en nu weinig, met of zonder extra zachte landing.
Gelijktijdig anti zzp en pro ondernemerschap
De twee gezichten van de VVD en BBB helpen niet bij deze ontwikkelingen. Het anti-zzp beleid gaat door. Naast de verplichte AOV, een nieuw concept VBAR en steun voor strengere handhaving onder de wet DBA, laten de VVD en BBB zich nu van een heel andere kant zien dan zij het afgelopen jaar deden. Hoe kan dat? Bij het opstappen van minister van Hijum (NSC) reikten we aan dat vooral ambtenaren op de ministeries voor de continuïteit zorgen in het anti-zzp beleid. De VVD en BBB praten in de Tweede Kamer op een ondernemersvriendelijke manier, terwijl hun bewindspersonen mee tekenen met de harde lijn van de ministeries. Daarmee bevestigen ze wat ons betreft dat niet de politiek, maar ambtenaren bepalen wat er met zzp’ers gebeurt.
Aangenomen kamermotie voor verlenging zachte landing
De Tweede Kamer heeft vorige week een motie aangenomen die het kabinet alsnog verzoekt de zachte landing met een jaar te verlengen, dus tot eind 2026. De motie kreeg brede steun van partijen omdat er “veel onduidelijkheid en onrust onder zzp’ers en opdrachtgevers is, waardoor veel opdrachtgevers preventief afzien van samenwerking met zzp’ers, terwijl dat wettelijk gezien niet nodig is.” Opvallend is dat ook de fractie van de VVD vóór stemde, terwijl hun eigen bewindspersoon in het kabinet juist lijnrecht tegen verlenging is. Het kabinet is tegen verlenging van de zachte landing omdat dit “verdere onduidelijkheid” zou brengen en “voorspelbaarheid van het overheidsbeleid is belangrijk voor burgers en bedrijven.” Maar het is juist de onvoorspelbaarheid over de arbeidsrelatie die de kern van het probleem vormt. Dit wordt bevestigd door de BBB en VVD in de Tweede Kamer, maar ontkent door de bewindspersonen van diezelfde partijen.
UPDATE 6-10: het kabinet van VVD en BBB negeert de aangekomen Kamermotie.
