Het kabinet-Schoof is binnen een jaar na aantreden gevallen. Geert Wilders liet het kabinet vallen onder het mom van migratie, maar het had net zo goed de zorg kunnen zijn. Inhoudelijk veranderingen bereiken blijkt ook voor de PVV lastig.
Wilders laat kabinet vallen onder het mom van migratie
Geert Wilders heeft het kabinet laten vallen vandaag, nadat de andere drie coalitiepartijen niet vooraf wilden tekenen voor aanvullende eisen over migratie. Die aanvullende eisen presenteerde hij vorige week tijdens een zelf belegde persconferentie. Een bijzondere situatie, omdat migratie een PVV minister heeft en Wilders dus zelf invloed kon uitoenen over het beleid. De coalitiepartners gaven vorige week aan dat de eisen die Wilders stelde al haalbaar waren onder het huidige Regeerakkoord en dat zijn minister Faber haar plannen vooral moest presenteren. Vandaag trok Wilders de stekker alsnog uit de samenwerking, omdat de coalitiepartijen niet van plan zijn ‘harde eisen’ te ondertekenen. Alhoewel dit aan de oppervlakte allemaal daadkrachtig lijkt, zou er ook een andere reden kunnen zijn voor het zoeken naar een val van het kabinet.
Migratie blijkt handig argument voor kabinetsval
Net zoals Mark Rutte zijn eigen fractie en de coalitiepartijen in 2023 verbijsterde met een val van het kabinet, herhaalt de geschiedenis zich opnieuw. In 2023 werd de val van kabinet-Rutte IV officieel toegeschreven aan migratiebeleid. Toenmalig minister Yeşilgöz sprak destijds over “nareis op nareis”, wat zou wijzen op een keten van gezinsherenigingen. Dat bleek feitelijk onjuist. Uit gegevens van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) bleek dat het in vier jaar om 780 ingewilligde gestapelde verzoeken ging, oftewel gemiddeld ongeveer 195 per jaar. Het breekpunt van het vorige kabinet bleek verzonnen en tot op de dag van vandaag blijft onduidelijk wat Rutte destijds dreef. Je zou je ook bij deze kabinetsval kunnen afvragen of migratie weer niet een dekmantel is.
Terugvallende peilingen mogelijke oorzaak terugtrekken Wilders
De PVV van Wilders zakt steeds verder terug in de peilingen. De politieke partij heeft sinds de verkiezingen van november 2023, waarin hij 37 zetels behaalde, een aanzienlijke daling in de peilingen doorgemaakt. Recente peilingen laten zien dat de PVV momenteel tussen de 26 en 32 zetels scoort, afhankelijk van het onderzoeksbureau. Wat belangrijker is dan de daling van de PVV, is de stijging van de traditionele partijen. Vooral het CDA heeft een forse stijging van het aantal fictieve zetels doorgemaakt; van 5 naar 17. Ook GroenLinks-PvdA stijgt gestaag en zou nu de grootste partij kunnen worden. De daling in de peilingen van de PVV wordt door onderzoekers verklaard vanuit teleurstelling onder PVV-kiezers over het gebrek aan realisatie van beloofde beleidsmaatregelen. Die teleurstelling zou vooral op migratie liggen, maar had net zo goed de zorg kunnen zijn.
Ook minister Agema kon PVV beloftes niet waarmaken
Naast Asiel en Migratie, kreeg de PVV die andere grote post toegeschoven: op de zorg. Fleur Agema werd minister van Volksgezondheid namens de PVV en kreeg sinds haar aantreden direct te maken met enorme uitdagingen. Hoewel de PVV tijdens de verkiezingen van 2023 ambitieuze toezeggingen deed, heeft minister Agema deze beloften tot nu toe niet in kunnen lossen. De PVV beloofde het afschaffen van het eigen risico, het stoppen van marktwerking in de zorg en het behoud van regionale ziekenhuizen. Dat bleek in de praktijk lastiger dan vooraf gedacht. Het eigen risico is niet afgeschaft, marktwerking blijft bestaan en het ziekenhuis in Heerlen lijkt te worden gesloten ondanks eerdere toezeggingen. De arbeidsmarkt in de zorg heeft nog nooit onder zoveel druk gestaan als nu, terwijl de minister toch juist stevige uitspraken deed.
“Het is ondenkbaar dat we dit op zijn beloop laten. Het kan niet gebeuren dat we op enig moment te weinig ambulanceverpleegkundigen hebben die kunnen uitrukken in geval van nood, te weinig operatieassistenten die kunnen worden ingezet bij noodzakelijke operaties of te weinig verzorgenden die onze alleroudsten helpen met zaken als wassen, aankleden, tandenpoetsen en haren kammen.” – Agema
Maar sinds Agema haar regeerperiode worden alle zzp’ers in de ambulancezorg geweerd en werden OK’s gesloten door de aanpak op schijnzelfstandigheid. Volgens Agema zelf zijn dit slechts ‘tijdelijke strubbelingen‘. Inmiddels is Fleur Agema gestopt als minister van VWS, de kabinetsval ligt inmiddels ‘achter haar’.
Wat betekent dit voor jou als zzp’er in de zorg?
Voor jou als zzp’er in de zorg verandert er op dit moment niet veel. De zorgsector is bijzonder onrustig en staat onder enorme spanning; dat zal niet zomaar veranderen. Het wachten is nu op nieuwe verkiezingen. In de tussentijd zullen een aantal grote dossiers ‘controversieel’ gelabeld worden door het demissionaire kabinet. Welke dat worden, moet nog blijken.
Wat weten we wel?
- Alhoewel de huidige aanpak op schijnzelstandigheid duizenden ervaren professionals de zorg doet verlaten, zal dat niet zomaar wijzigen;
- De vraag wordt wat ons betreft niet welk kabinet volgt, maar of de ambtenaren van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tegenspraak krijgen;
- De aangenomen Kamermoties over zzp’ers gaan door. ZZP huisartsen mogen door en dit biedt kansen voor andere groepen zzp’ers;
- Steun voor de concept wet VBAR was dun en die voor de Zelfstandigenwet moet nog opgebouwd worden. Mogelijk dus ‘controversieel’;
- De internetconsultatie voor de Zelfstandigenwet staat open en die reacties tellen mee. Kijk wel even kritisch mee voordat je reageert.
Samengevat viel dit kabinet over migratie, maar zou je kunnen stellen dat de zorg al veel eerder gevallen is. Het is wachten op een kabinet dat daar politieke verantwoordelijkheid voor durft te nemen.
Wil je ons volgen over dit onderwerp en andere onderwerpen? Schrijf je in op onze nieuwsbrief.
