Zorgorganisatie Libertas Leiden geeft aan dat organisaties een grote stap maken met goed werkgeverschap als ze zzp’ers uitsluiten. Bestuurder Martens noemt het ‘radicaal vernieuwend’ om alleen maar met vaste collega’s te werken. Het landelijk professionaliseren van zzp-inhuur via een Fiscaal Kompas vindt Libertas ‘onbegrijpelijk’.
Radicaal vernieuwen? Sluit zzp’ers uit!
Zorgorganisatie Libertas Leiden stelde twee jaar geleden dat zij zou ‘radicaal’ zou vernieuwen door te stoppen met de inhuur van zzp’ers in de zorg. Inmiddels ziet zij zichzelf als een goed voorbeeld dat ook andere zorgorganisaties zou moeten inspireren om hetzelfde te doen. De pogingen van de landelijke zorgkoepels om via een Fiscaal Kompas ZZP Zorg de inhuur van zzp’ers te professionaliseren en verduurzamen, kan niet op begrip rekenen van de bestuurder van Libertas. Dat de landelijke koepels naar manieren zoeken om te blijven werken met zzp’ers is ‘onbegrijpelijk‘. Volgens Libertas levert de organisatie het bewijs dat het ‘prima zonder tijdelijke krachten kan‘. Waarom zou je als zorgorganisatie nog gebruik maken van zzp’ers? De bestuurder geeft aan dat de flexibele schil in de eigen organisatie zit, bij de mensen zelf. “Zonder zzp’ers kun je als zorgorganisatie vaste, vertrouwde gezichten bieden voor cliënten en bewoners” en “zzp’ers zijn niet de oplossing, ook niet in de zomer”, zo reikt de bestuurder aan in het interview met Zorgvisie.
Hoe ‘werven’ zorgorganisaties zzp’ers in tijden van onrust?
We maken met regelmaat de balans op hoe zorgorganisaties omgaan met zorgmedewerkers die gekozen hebben voor zzp-schap. In de aanloop naar meer handhaving op schijnzelfstandigheid komen we diverse voorbeelden tegen. Zorgorganisaties blijken vooral door het aanjagen van schrik zorgmedewerkers te willen overtuigen van de stap naar dienstverband.
- Zorgorganisatie Pluryn stelt dat zzp zo onzeker wordt dat een vast dienstverband logisch is;
- Zorgorganisatie Proteion stelt dat zzp in de zorg niet meer kan vanaf 1 januari 2025.
- Het Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis (ETZ) geeft aan te worden ‘gedwongen om te stoppen met inhuur‘
Met dit soort suggestieve berichtgeving slaan zorgorganisaties vooral de redenen over waarom zzp’ers in de zorg niet meer terug in een vast dienstverband kunnen keren.
‘Alleen maar vaste collega’s’?
Terug naar Libertas Leiden. Volgens de organisatie worden er “sinds 1 september 2022 geen uitzendkrachten en ZZP’ers meer ingezet in de reguliere zorgprocessen”. De zorgaanbieder zou volgens bestuurder Martens helemaal gestopt zijn met de inhuur van zzp’ers. In een ander artikel vertelt HR-manager Visser dat ,,we als management besloten om alleen nog met vaste mensen te werken. Na de aankondiging in mei 2022 zijn we het in september gewoon gaan doen… Zeker in het begin zijn er wel momenten geweest dat we dachten: help, zullen we een bureau bellen?” Maar dit bleek niet nodig. Geen externe inhuur dus. Of toch wel? Uit de Libertas Leiden jaarrekening van 2023 komt naar voren dat de zorgorganisatie ook vorig jaar nog afhankelijk was van zzp’ers in de zorg. Behandelaren worden extern ingekocht, evenals zorgprofessionals voor de palliatieve zorg.
Libertas werkt dus niet zonder Personeel Niet In Loondienst (PNIL). Vervolgens is een interessante vraag of het bezuinigen op PNIL nu daadwerkelijk kosten heeft bespaard. In het bestuursverslag over 2023 valt te lezen dat ‘het structureel hoge verzuim, het grootste risico voor de exploitatie voor 2024 is. De zieke medewerkers trekken een steeds grotere wissel op niet zieke medewerkers‘. Bij openstaande diensten worden eigen medewerkers ingezet en wordt de inhuur van PNIL zoveel mogelijk voorkomen. Het nadeel van het werken met ‘alleen maar vaste medewerkers’, is dat je grote risico’s loopt m.b.t. verzuimkosten. PNIL betaal je alleen als het er is. Vaste medewerkers betaal je ook als ze ziek zijn. Dit is terug te zien in de post met loonkosten. De kosten aan inhuur zijn van 2022 naar 2023 met € 1,7 miljoen teruggelopen. De kostenpost lonen en salarissen is echter opgelopen met € 2,5 mln.
ZZP’ers in de zorg blijken ook voor Libertas Leiden van cruciaal belang te zijn als het op continuïteit van zorg aankomt. Het volledig willen doorstrepen van PNIL blijkt onverstandig, omdat je met meer vaste medewerkers ook de kosten aan verzuim ziet stijgen. Libertas Leiden, lid van Actiz, doet er verstandig aan om bij het inhuren van zzp’ers in de zorg het Fiscaal Kompas ZZP Zorg te volgen. Op die wijze maakt zij een goede kans om de ingehuurde behandelaren en zzp’ers in de palliatieve zorg buiten dienstverband te laten werken. Of de organisatie als goed voorbeeld voor de sector moet worden gezien is de vraag.
