De Belastingdienst mag vooralsnog volledig gaan handhaven vanaf 1 januari 2025, ondanks dat opdrachtgevers, zzp’ers en de Belastingdienst zelf niet precies weten wanneer er sprake is van schijnzelfstandigheid. In het dossier DBA werd duidelijk dat de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) de onzekerheid op arbeidsmarkt wil laten bestaan. De gevolgen van deze maatregelen voor de arbeidsmarkt blijven onduidelijk.
Kamerbrief: handhaving schijnzelfstandigheid gaat door
Een dag na het Rondetafelgesprek van donderdag, heeft minister van Hijum (NSC) een brief aan de Tweede Kamer gestuurd. Hiermee neemt de minister positie in voor het debat over de arbeidsmarkt van deze week. In een samenvattend nieuwsbericht naar aanleiding van de Kamerbrief publiceerde de overheid dat vanaf 1 januari 2025 de volledige handhaving op schijnzelfstandigheid gewoon van start gaat. De minister doet de suggestie van een handreiking door te stellen dat hij zich ervan “bewust is dat de aanpassingen veel van opdrachtgevers en zzp’ers vragen. Daarom krijgen bedrijven die kunnen aantonen dat zij aan de slag zijn met het tegengaan van schijnzelfstandigheid volgend jaar nog geen vergrijpboetes.” De Belastingdienst houdt echter het mandaat om naheffingen op te leggen met ingangsdatum 1-1-2025 en daarmee is er feitelijk geen sprake van gewijzigd beleid. Op die manier laat de minister van SZW de onzekerheid op de arbeidsmarkt bestaan, met alle gevolgen voor opdrachtgevers en zzp’ers. Gedegen voorspellingen wat dit betekent voor arbeidsmarkt zijn er niet.
Zelfstandigenorganisaties: dit helpt ons niet
In een reactie via ZiPconomy laten samenwerkende zelfstandigenorganisaties weten dat het ‘overgangsjaar’ 2025 hiermee niet anders wordt dan voorheen. De onrust in de markt houdt aan. Volgens VZN ‘worden in toenemende mate opdrachten van zelfstandigen nu al niet meer verlengd, omdat opdrachtgevers het risico van boetes niet willen riskeren’. VZN vreest dat de krapte op de arbeidsmarkt zich hierdoor zal verscherpen, omdat zzp’ers niet meer ingehuurd worden op reeds schaarse functies. Voor de zorgsector geldt dat ziekenhuizen en thuiszorg in toenemende mate worstelen met roosters. De uitzendbranche waarschuwde vorige week nog voor risico’s rondom de continuïteit van zorg. Al eerder riepen zelfstandigenorganisaties op tot uitstel van de handhaving op de wet DBA. De vraag is echter in hoeverre er naar deze partijen geluisterd wordt, in vergelijking met de FNV en de Belastingdienst, die sterk voorstander zijn van handhaving.
Op 5 september was er vanwege de onrust over handhaving DBA een Rondetafelgesprek. Terugkijken doe je hier.
Deze week: debat over de arbeidsmarkt
Minister van Hijum (NSC) moet deze week zijn Kamerbrief verdedigen tegenover de Tweede Kamer commissie. Het beleid van dit moment komt erop neer dat alle zzp’ers in Nederland die als onderaannemer werken, het risico lopen op terughoudende opdrachtgevers. De wet DBA schrijft geen duidelijke spelregels voor en is daarmee sinds 2016 een onvoorspelbare wet. Niet alleen schijnzelfstandigen, maar ook zelfstandig ondernemers gaan last krijgen van de huidige aanpak. Coalitie partijen VVD en NSC zouden graag zien dat de groep welwillende ondernemers met rust gelaten wordt, maar dat is tot op heden niet gelukt. Voor de zorgsector geldt dat het Fiscaal Kompas ZZP Zorg een document is waarmee zorgorganisaties ook na 1 januari 2025 kunnen laten zien dat zij werk maken van professionele inhuur van zzp’ers. De vraag blijft wel overeind staan of die zorgorganisaties dat aandurven. Garanties voor veilige inhuur zijn er met de wet DBA namelijk nooit en dat biedt permanente onduidelijkheid. We blijven de ontwikkelingen volgen.
Update: op 3 april 2025 presenteerden VVD, D66, CDA en SGP hun initiatiefwetsvoorstel voor de Zelfstandigenwet.
